Hoe doe je dat, ‘Leven met genoeg’? Ongelijke welvaartDe afgelopen 50 jaar werden gekenmerkt door een almaar bredere en diepere verspreiding van het neoliberale economische groeimodel in de wereld. Een model dat de ontwikkeling van de mens vooral ziet als het verhogen van de individuele, materiële welstand, zodat de mens in staat is om zelf in zijn of haar levensbehoeften te voorzien. Deze beperkende visie houdt geen rekening met de draagkracht van de aarde. Als we de Westerse levensstandaard als maatstaf nemen voor het geheel van de wereldbevolking dan hebben we immers 6 of 7 aardbollen nodig om in ieders materiële noden te voorzien.

Maar ook de mens als sociaal en spiritueel persoon wordt in deze visie verwaarloosd. Mensen hebben meer nodig dan enkel materiële welstand om het leven als zinvol te ervaren. In tijden van sociale isolatie door corona ondervinden we dat aan den lijve.  Broederlijk Delen stelt daarom een alternatief ontwikkelingsmodel voor, een andere manier van leven. Om dat te kunnen realiseren zal het huidige systeem van eindeloos groeien geleidelijk aan op de schop moeten, om ruimte te geven aan een nieuwe manier van leven: leven met genoeg, overal in de wereld. Zodat er effectief genoeg is voor iedereen. Dit vergt meer dan wat morrelen in de marge. Onze samenleving zal sociaal, politiek, economisch en cultureel op een andere leest geschoeid moeten worden.

 

Ongelijke welvaart

Het neoliberale groeimodel heeft voor heel wat mensen welvaart gecreëerd maar die welvaart is zeer ongelijk verdeeld, tussen en in de landen. De kloof tussen arm en rijk wordt almaar groter. Het laatste Oxfam-rapport over ongelijkheid leert ons dat in 2019 de 2.153 miljardairs van deze wereld evenveel rijkdom bezitten als de 4,6 miljard armsten. Bovendien heeft dit model steeds meer grondstoffen nodig om de groei gaande te houden. Tussen 1970 en vandaag verdubbelde het wereldwijde BNP. In dezelfde periode steeg het aantal gedolven grondstoffen van 27 miljard ton naar 92 miljard ton, meer dan een verdrievoudiging. Dit heeft een reusachtige impact op de ecosystemen van de aarde. Zowel de sociale als de ecologische gevolgen van het neoliberale economische model plaatsen ons vandaag voor het blok: we moeten het roer omgooien als we ervoor willen zorgen dat de mensenrechten overal worden gerealiseerd en tegelijk de grenzen van de planeet worden gerespecteerd.  In de landbouw steeg aanvankelijk de opbrengst per hectare met het toenemend gebruik van grondstoffen zoals kunstmest, pesticiden en tractoren. Tegelijk nam ook de milieuschade toe door ontbossing , bodemerosie, vervuiling van grondwater en rivieren. De doorgedreven specialisatie duwt boeren in de schulden, terwijl de machtsconcentratie in de keten de prijzen steeds meer onder druk zet. Nochtans bewijzen familiale landbouwers  wereldwijd dat het ook anders kan. Ze produceren volgens agro-ecologische principes  voldoende, gezond en divers voedsel voor iedereen, met respect voor mensen en voor de grenzen van de planeet.

 

Duurzame landbouw

Ndeye (14) woont samen met haar mama, grootmoeder, broers en zussen in Ndama Thiekké, een dorp in Senegal.  De mama van Ndeye (14) sloot zich vier jaar geleden aan bij een vrouwengroep, ondersteund door Symbiose, een partner van Broederlijk Delen. Ze leerde duurzame agro-ecologische landbouwtechnieken en kreeg toegang tot collectieve tuinbouwvelden. De vrouwen helpen elkaar waar nodig, en delen kennis, arbeid en zorg voor gezin en milieu. Een deel van het inkomen steken ze in een gezamenlijke spaarkas voor noodgevallen. De hele familie geniet nu van gezonde, gevarieerde maaltijden en op de lokale markt zijn het hele jaar verse groenten te koop. De hele gemeenschap deelt zo  het succes van de tuinbouwgroepen.

 

Bron: Metro, 8 april 2020